vietnamese Tiếng Việt english English
Hôm nay:
Tin mới đăng:

Sau chiến thắng của U23 Việt Nam, trong sự phấn khích cao độ, hàng nghìn người hâm mộ Hà Nội đã xuống đường tỏ nỗi vui mừng ngày 3 tháng 6, 2015
Sau chiến thắng của U23 Việt Nam, trong sự phấn khích cao độ, hàng nghìn người hâm mộ Hà Nội đã xuống đường tỏ nỗi vui mừng ngày 3 tháng 6, 2015

Có những dịp đông đảo người Việt tràn ra đường để bày tỏ cảm xúc hay ý kiến riêng được chính quyền để diễn ra một cách tự do, thoải mái. Trong khi đó có những nhóm người dân tập trung lại bị cơ quan chức năng thẳng tay giải tán.

Tại sao lại có tình trạng như thế?

Đám đông tự do ăn mừng thắng lợi bóng đá!

Nhiều ngưởi hâm mộ bóng đá Việt Nam tại Hà Nội và Sài Gòn vào tối ngày 2 tháng 6 vừa qua lại được dịp đổ xô xuống đường với cờ xí, băng rôn, giải đeo trên đầu … để ăn mừng thắng lợi của đội tuyển bóng đá U23 Việt Nam 5-1 trước đội Malaysia trong trận tranh chiếc vé vào vòng bán kết Sea Games 28.

Vào những đêm ăn mừng chiến thắng của bóng đá như thế, các fan cuồng thường được thỏa thích phóng xe máy theo từng tốp mà không bị cảnh sát giao thông phạt vi phạm. Rồi những hoạt động gây ách tắc giao thông, làm náo động thành phố… cũng đều được lực lượng chức năng nhắm mắt làm ngơ để người hâm mộ được dịp bày tỏ sự sung sướng tột độ về chiến thắng mà những cầu thủ đội nhà đem đến cho họ. Đối với nhiều người đó cũng là một niềm ‘tự hào dân tộc’ vì thành tích vẻ vang trước đội mang ‘màu cờ, sắc áo’ của một quốc gia khác.

Thực lực đội nhà!

Để có được chiến thắng làm nức lòng người, nhiều nước đã phải đầu tư lâu dài cho các thế hệ cầu thủ từ khi còn nhỏ. Tiếp đó trong suốt quá trình đào tạo cho đến khi được tuyển chọn để đi thi đấu, ngân sách quốc gia cũng phải được chi ra cho việc rèn luyện, bồi dưỡng, thuê huấn luyện viên… với mục tiêu giành chức vô địch trước nước khác để mang vinh quang về cho nước nhà.

Một thành viên của CLB bóng đá No-U FC tại Hà Nội, anh Lã Việt Dũng nói về thắng lợi mà đội U23 Việt Nam đạt được vừa qua:

“Tôi thấy thắng lợi cũa đội U23 Việt Nam không phải đùng một cái họ thắng mà là một quá trình. Tất nhiên nó xuất phát từ việc đào tạo cầu thủ trẻ của Việt Nam, đặc biệt là Hoàng Anh Gia Lai, Học viện Hoàng Anh Gia Lai họ cũng đào tạo ra được một lứa cầu thủ bài bản. Nhưng theo tôi thấy về vấn đề chuyên môn thuần túy thì đó vẫn chưa là bền vững. Bởi vì Việt Nam còn đang trong vùng trũng của Đông Nam Á, mà Đông Nam Á còn là vùng trũng của thế giới nữa. Cho nên chiến thắng đối với đối thủ trong vùng chưa là gì cả so với thế giới. Thứ hai về phát triển của bóng đá Việt Nam thì chúng tôi chưa thấy có ‘chiều sâu và chiều rộng’ vì những đội bóng, doanh nghiệp làm được như Hoàng Anh- Gia Lai rất ít.

Vào những đêm ăn mừng chiến thắng của bóng đá như thế, các fan cuồng thường được thỏa thích phóng xe máy theo từng tốp mà không bị cảnh sát giao thông phạt vi phạm. Rồi những hoạt động gây ách tắc giao thông, làm náo động thành phố… cũng đều được lực lượng chức năng nhắm mắt làm ngơ

Theo tôi nghĩ vấn đề ở đây là kinh tế Việt Nam chưa được phát triển; và bản thân các doanh nghiệp tư nhân chưa có điều kiện để đầu tư vào bóng đá.

Các môn thể thao khác còn tệ hơn bóng đá. Mặc dù Sea Games đang diễn ra, có thể Việt Nam giành được khá nhiều huy chương vàng. Ngoại trừ bơi lội và những môn điền kinh cơ bản ra ( mà không được nhiều lắm) thì những môn như bi sắt, đấu kiếm không phải là những môn thể thao mang tính cơ bản của người Việt Nam. Nền thể thao Việt Nam còn phải cố gắng rất nhiều. Đó chưa phải gì là thành công cả!”

Cuộc biểu tình phản đối chính quyền TP Hà Nội chặt hạ 6.700 cây hồi tháng 4 vừa qua đã nhanh chóng bị công an đàn áp dã man

Cuộc biểu tình phản đối chính quyền TP Hà Nội chặt hạ 6.700 cây hồi tháng 4 vừa qua đã nhanh chóng bị công an đàn áp dã man
Cuộc biểu tình phản đối chính quyền TP Hà Nội
 chặt hạ 6.700 cây hồi tháng 4 vừa qua đã
 nhanh chóng bị công an đàn áp dã man
Cùng chia xẻ ý kiến của anh Lã Việt Dũng, nhiều người Việt Nam cũng thừa nhận việc chạm đến chiếc cúp vàng bóng đá trong khu vực vẫn còn là niềm mơ ước của họ. Có lúc tưởng chừng gần chạm vào lại bị vuột mất!

Trong lần tham gia Sea Games 28 do Singapore đăng cai năm nay, Việt Nam cũng chỉ đặt mục tiêu lọt vào nhóm các nước đứng đầu như trình bày của ông Hoàng Vĩnh Giang, phó chủ tịch Ủy ban Olympic Châu Á đồng thời là phó chủ tịch thường trực Ủy ban Olympyc Việt Nam sau đây:

“Việt Nam căn cứ vào khả năng của mình ở những môn trọng điểm đầu tư. Người ta tổ chức 36 môn, Việt Nam chỉ tham gia 26 môn thôi và mục tiêu cũng chỉ đạt tốp đầu!”

Sách lược khi cấm, khi thả!

Theo nhiều người thì việc bày tỏ vui mừng trước thắng lợi của đội bóng đá nước nhà như một niềm tự hào dân tộc thì không có gì là qúa đáng và đây là tình cảm tự nhiên của con người. Dân chúng những nước khác cũng hành xử tương tự khi đội đại diện cho quốc gia họ giành được những thành tích thể thao trên trường quốc tế.

Tuy nhiên, theo những người luôn đau đáu với tình hình đất nước hiện nay tại Việt Nam, còn có những ưu tiên khác cần phải để cho dân chúng bày tỏ ý kiến một cách công khai như phải cùng nhau xuống đường để lên tiếng phản đối Trung Quốc có những hành động ức hiếp Việt Nam. Một nhà hoạt động tại Việt Nam, anh Nguyễn Lân Thắng bày tỏ ý kiến về thắng lợi của đội tuyển U23 Việt Nam và đưa ra nhận định về hành xử của chính quyền trước việc để cho người hâm mộ bóng đá được thoải mái có những hành vi bộc phát ăn mừng chiến thắng; trong khi lại mạnh tay đối với những nhóm tập trung lên tiếng vì bất công xã hội, vì đât nước lâm nguy:

“ Trước hết tôi cũng thấy rất vui khi đội tuyển bóng đá Việt Nam có một chiến thắng giòn giã trước Malaysia. Nhưng nhìn xa hơn một chút, những chiến thắng này chỉ trong lĩnh vực thể thao; cái điều mà theo tôi nghĩ người dân Việt Nam cần hơn là chiến thắng trong cuộc sống, chiến thắng trong lao động, trong chính những điều cần thiết hơn rất nhiều ở trong cuộc sống.

Tất cả những hoạt động lễ hội, những hoạt động bóng đá rồi thể thao có số đông quần chúng tham gia thì họ không bao giờ can thiệp. Thế nhưng hễ như có hoạt động dù nhỏ thôi mà có sự phản kháng, phản đối của người dân đối với những chính sách, đến những đòi hỏi quyền lợi dân sinh rất bình thường thì người ta ngăn chặn một cách quyết liệt
anh Nguyễn Lân Thắng

Thế còn việc Nhà nước để cho những hoạt động ăn mừng chiến thắng, rồi đổ ra đường, rồi chạy xe cả đêm… Vấn đề đó ở Việt Nam từ trước đến nay vẫn vậy: tất cả những hoạt động lễ hội, những hoạt động bóng đá rồi thể thao có số đông quần chúng tham gia thì họ không bao giờ can thiệp. Thế nhưng hễ như có hoạt động dù nhỏ thôi mà có sự phản kháng, phản đối của người dân đối với những chính sách, đến những đòi hỏi quyền lợi dân sinh rất bình thường thì người ta ngăn chặn một cách quyết liệt.”

Anh Lã Việt Dũng cũng có ý kiến về điểm này:

“Không những Nhà nước cho những hoạt động như vậy, mà họ còn mong và chờ những cơ hội như vậy để họ cải thiện hình ảnh. Ví dụ như trận bóng đá giữa Việt Nam và Malaysia vừa rồi tôi thấy có cả ca sĩ Phương Thanh rồi hoa hậu, á hậu được họ tài trợ sang. Những ai theo dõi bóng đá Việt Nam gần đây thì thấy có những câu lạc bộ cổ động viên mà tôi có cảm giác như là dư luận viên để đánh bóng thành công nhất thời của thể thao Việt Nam để người dân họ có thể quên đi những cái bất cập xã hội khác. Và cũng rất logic khi có một sự kiện chiến thắng thể thao như vậy, thì chính quyền bật đèn xanh, cổ vũ mọi người ăn mừng làm như Việt Nam ta đây cũng rất là giỏi, cũng rất yêu nước; trong khi những sự việc xảy ra mà những người có tâm tư, có quan tâm đến tình hình đất nước hơn một chút họ rất lo lắng như tình hình về Biển Đông, tình hình về kinh tế- chính trị- xã hội thì chính quyền Việt Nam lờ đi và thậm chí ngăn cản người dân bày tỏ ý kiến.”

Thực tế vào năm ngoái cho thấy ngay cả trong lúc tình hình căng thẳng giàn khoan 981 của Trung Quốc được ngang nhiên cho hoạt động trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam; có những cuộc biểu tình ‘phản đối’ được cơ quan chức năng tổ chức trong trụ sở cơ quan, trong khi đó những cuộc tuần hành của người dân đã bị ngăn trở và cuối cùng bị dẹp.

Gia Minh

(RFA)

Intergroup-report-launch-picture-622.jpg
Từ trái qua phải: Dân biểu Quốc Hội Âu Châu Dennis de Jong, Tiến sĩ Katrina Lantos-Swett, Ông Silvio Gonzato và Dân biểu Peter Van Dalen tại Quốc Hội Châu Âu ở thủ đô Brussels, Vương Quốc Bỉ, ngày 3 tháng 6 năm 2015. RFA PHOTO/Ỷ Lan

Ngày 3 tháng 6 vừa qua, Liên nhóm Dân biểu Quốc hội Châu Âu cho Tự do Tôn giáo hay Tín ngưỡng và Bao dung tôn giáo đã hợp tác với Ủy hội Hoa Kỳ Bảo vệ Tự do Tôn giáo trên Thế giới tổ chức cuộc Hội luận dưới đề tài “Tình hình Tự do Tôn giáo hay Tín ngưỡng trên Thế giới” tại Quốc hội Châu Âu ở thủ đô Brussels, Vương quốc Bỉ.

Liên nhóm Dân biểu Quốc hội Châu Âu đã trình bày Phúc trình năm đầu tiên về Tự do Tôn giáo trên Thế giới.

Phát biểu tại cuộc Hội luận có hai vị Dân biểu Quốc hội Châu Âu đồng Chủ tịch Liên nhóm: Tiến sĩ Dennis De Jong và Peter Van Dalen, Tiến sĩ Katrina Lantos-Swett, Chủ tịch Ủy hội Hoa Kỳ Bảo vệ Tự do Tôn giáo trên Thế giới, cùng với ông Silvio Gonzato, Giám đốc Vụ Nhân quyền và Dân chủ Bộ Ngoại giao Liên Âu.

Sự hợp tác giữa Mỹ và EU về Tự do Tôn giáo

Sau đây là cuộc phỏng vấn bà Katrina Lantos-Swett để tìm hiểu sự hợp tác giữa Hoa Kỳ và Liên Âu trên lãnh vực Tự do Tôn giáo.

Ỷ Lan: Bà đến Quốc hội Châu Âu hôm nay để trình bày bản Phúc trình 2015 của Ủy hội Hoa Kỳ Bảo vệ Tự do Tôn giáo trên Thế giới cùng với Liên nhóm cho Tự do Tôn giáo hay Tín ngưỡng của Quốc hội Châu Âu. Điều gì làm cho bà thấy quan trọng để hợp tác nhằm thăng tiến Tự do Tôn giáo hay Tín ngưỡng?

Tôi tin tưởng mạnh mẽ rằng quyền Tự do tôn giáo hay tín ngưỡng là nền tảng cho nhân quyền, và nhiều năm qua, Hoa Kỳ đã đi đầu với nỗ lực quyết liệt biện hộ cho quyền này. Cho nên, thật vô cùng khích lệ để thấy Quốc hội Châu Âu và các quốc gia Châu Âu cũng tham gia. 
-Bà Lantos Swett

Lantos Swett: Tôi thấy cực kỳ quan trọng. Tôi tin tưởng mạnh mẽ rằng quyền Tự do tôn giáo hay tín ngưỡng là nền tảng cho nhân quyền, và nhiều năm qua, Hoa Kỳ đã đi đầu với nỗ lực quyết liệt biện hộ cho quyền này. Cho nên, thật vô cùng khích lệ để thấy Quốc hội Châu Âu và các quốc gia Châu Âu cũng tham gia cho mục tiêu này qua đường lối hết sức tích cực. Tôi nghĩ rằng chúng ta đang tăng cường sức mạnh trong cuộc hợp tác xuyên Đại Tây dương. Đây là điều khiến cho các chính quyền bị tố cáo phải phản ứng thay đổi, để các chính quyền này thấy rõ xung lượng của sự hợp tác liên châu. Tôi hết sức khích lệ cho sự kiện này.

Ỷ Lan: Bà có nghĩ rằng quyền tự do tôn giáo hay tín ngưỡng đóng một vai trò trong tiến trình dân chủ hóa không?

Lantos Swett: Cực kỳ quan trọng cho tiến trình dân chủ hoá. Tôi thường tán dương đường lối hữu hiệu, mà qua đó bản Hiến Pháp của chúng tôi, trong thời khai quốc Hiệp chủng quốc Hoa Kỳ, đã giải quyết đối với quan niệm chính giáo phân ly, cũng như bảo vệ sự tự do thực hành tôn giáo. Đây chính là vấn đề chính yếu cho sự phát triển của chúng tôi như một xã hội dân chủ, và khai triển xã hội tới độ cao của sự cố kết các giai tầng xã hội. Đương nhiên, chúng tôi gặp nhiều thách thức, và tiếp tục đối diện với thách thức, nhưng quyền tự do tôn giáo hay tín ngưỡng là trọng tâm cho dự án dân chủ với những nỗ lực thực hiện cho mỗi quốc gia, để tạo ra một không gian an toàn và bình đẳng trong quảng trường công chúng cho mọi tôn giáo hay tín ngưỡng, cũng như khối quần chúng không theo tôn giáo hay tín ngưỡng nào. Tôi tin rằng đây là một yếu tố đánh dấu sự trưởng thành mà một xã hội cần biểu lộ, để có thể hoà nhập vào sự quản lý tốt và dân chủ.

Ỷ Lan: Như bà biết, cuộc phỏng vấn này sẽ được phát trên Đài Á Châu Tự do về Việt Nam. Việt Nam từng ở trong danh sách CPC, (Country of Particular Concern, tức các nước cần đặc biệt quan tâm vì đàn áp tôn giáo) của Ủy hội Hoa Kỳ Bảo vệ Tự do Tôn giáo trên Thế giới qua nhiều năm, và trong bản Phúc trình năm nay của Ủy hội, Việt Nam lại bị khuyến cáo đưa trở lại danh sách CPC. Bà có quan tâm tới vấn đề Việt Nam?

Đề nghị đưa vào danh sách CPC, những quốc gia mà chúng tôi cảm thấy quan tâm, do những báo cáo nêu rõ sự vi phạm tự do tôn giáo, và đây là trường hợp của Việt Nam. 
-Bà Lantos Swett

Lantos Swett: Đương nhiêm là tôi rất quan tâm. Đề nghị đưa vào danh sách CPC, những quốc gia mà chúng tôi cảm thấy quan tâm, do những báo cáo nêu rõ sự vi phạm tự do tôn giáo, và đây là trường hợp của Việt Nam. Chúng tôi hy vọng rằng một phái đoàn bao gồm những Ủy viên thuộc Ủy hội Hoa Kỳ Bảo vệ Tự do Tôn giáo trên Thế giới sẽ đến viếng thăm Việt Nam nhằm xem xét một số điểm. Chúng tôi đang vận động cho chuyến đi, và mong mỏi thấy được kết quả.

Có một lúc, dường như vấn đề tôn giáo được phát triển theo hướng tích cực tại Việt Nam, nhưng ngay lúc này thì đang thoái bộ. Đây là điều không tốt cho Việt Nam. Và cũng là mối âu lo cho những cộng đồng tôn giáo bị làm đối tượng đánh phá.

Một trong những mặt mạnh của Ủy hội Hoa Kỳ Bảo vệ Tự do Tôn giáo trên Thế giới, là chúng tôi độc lập, nhờ vậy chúng tôi tự do nói thẳng, chúng tôi chẳng cần “phất theo chiều gió” vì những lý do chính trị hay mệnh lệnh ngoại giao. Giá trị này rất cao cả. Tôi nghĩ rằng Việt Nam đáng đặt vào danh sách CPC, nhưng chúng tôi hy vọng rằng không phải luôn luôn bị như thế. Tôi tin rằng điều tốt cho tương lai Việt Nam, nếu nhà cầm quyền chịu cải cách để khỏi bị đặt vào danh sách CPC.

Ỷ Lan: Xin bà một câu hỏi chót. Sau cuộc thăm viếng Việt Nam cuối tháng bảy năm ngoái của Báo cáo viên LHQ Đặc nhiệm tự do tôn giáo, ông Heiner Bielefeld nói rằng: “ Phép thử nghiệm để đánh giá sự phát triển quyền tự do tôn giáo hay tín ngưỡng ở Việt Nam, là điều kiện hoạt động của các cộng đồng tôn giáo độc lập, tức những cộng đồng tôn giáo không được nhà nước công nhận”. Đây chính là trường hợp của Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất, mà trong bản Phúc trình của Ủy hội có nhắc tới vị lãnh đạo Giáo hội là Đức Tăng Thống Thích Quảng Độ bị quản chế từ nhiều thập niên. Bà nghĩ sao về trường hợp này?

Lantos Swett: Trường hợp của Đức Tăng Thống là một trong những trường hợp thống thiết bi tâm. Ngài là vị lãnh đạo khác thường, ngoại lệ. Mục tiêu của Ngài chưa được biết lắm trên thế giới. Tôi nghĩ tới một bộ mặt khác của Á Châu là bà Aung San Suu Kyi. Ai ai cũng biết tới Aung San Suu Kyi. Đây là điều tối quan trọng cho Miến Điện. Nhưng chưa phải là trường hợp của Tăng Thống Thích Quảng Độ ở Việt Nam, đây là điều thách thức chúng ta.

Bao lâu những quốc gia đàn áp tôn giáo chưa bị công khai nhận diện, chưa bị các chính quyền khác đang kinh doanh, làm ăn với Việt Nam, đứng ra tố giác; bao lâu sự đàn áp các nhà lãnh đạo tôn giáo không được nói lớn trên công luận quốc tế, thì tất nhiên Việt Nam sẽ tiếp tục đàn áp mà chẳng sợ gì.

Cho nên, chúng ta cần nêu cao chân dung của những trường hợp này.

Ỷ Lan: Xin cám ơn Bà Lantos Swett.

Ỷ Lan, Phóng viên Đài Á Châu Tự do tại Quốc hội Châu Âu.

(RFA)


Vậy là Tòa án nhân dân tối cao đã có quyết định bồi thường cho ông Nguyễn Thanh Chấn một số tiền bằng 7.2 tỷ đồng sau khi đã chịu án oan và thụ án 10 năm tù trong trại giam.

Gia đình ông đã chịu biết bao điều tiếng, kinh tế khánh kiệt, tinh thần suy sụp. Vợ, con ông đau khổ tìm mọi cách kêu oan và mòn mỏi đợi chờ sự kỳ diệu từ cuộc sống. Và đúng là gia đình họ đã được thấu hiểu vì sau 10 năm thụ án thì hung thủ thực sự gây án đã ra đầu thú để rồi khiến cả nước chấn động vì sự oan khuất của ông Chấn cũng như nguyên nhân gây ra bản án nghiệt ngã ấy.

10 năm tù giam và 7.2 tỷ đồng. Số tiền có thể là lớn về giá trị, nhưng không thể nào bù đắp được tất cả những mất mát, đớn đau của ông Chấn cũng như gia đình ông đã phải chịu đựng suốt một thập kỷ qua.

Làm sao người ta cảm thấu được một cách sâu sắc và đầy đủ những sự đau đớn, bất hạnh đó của những con người trong gia đình ấy.

Thế giới văn minh họ luôn có một nguyên tắc đầu tiên và xuyên suốt của tố tụng hình sự là thà bỏ lọt tội phạm chứ không làm oan người vô tội. Họ chỉ kết tội một người trên cơ sở không còn nghi ngờ gì nữa. Nhưng nước ta đã làm ngược lại, phải phá án bằng mọi cách và hầu như chỉ dựa trên lời khai là chính yếu để từ đó buộc tội. Bởi với cách hiểu cũng như cách hành xử ấy, thà oan sai chứ không bỏ lọt tội phạm, nên đã dẫn đến những oan khiên chấn động đến vậy trong suốt thời gian qua trên khắp cả nước.

Sự đền bù, bằng vật chất, không thể làm nguôi ngoai và xóa bỏ được những gì đã xảy ra với những con người phải chịu đựng sự oan khiên nghiệt ngã của sự giam cầm, tù đày, ngục tối.

Dù sao, cũng chúc mừng ông và gia đình cũng đã được nhận lấy một phần của sự chuộc lỗi từ cơ quan tố tụng đã đẩy ông đến phận cảnh cay đắng, tủi nhục đến cùng cực suốt 10 năm qua.

(FB Ký Sự Luật Sư)

* * *
Bình luận của Dân Luận: Cuối cùng thì nạn nhân của án oan, ông Nguyễn Thanh Chấn, đã nhận được khoản tiền đền bù là 7,2 tỷ đồng. Tính ra mỗi ngày tù oan ông Chấn được trả 2 triệu đồng.

Điều Dân Luận thấy buồn là khoản tiền này sẽ được lấy từ ngân sách, mà ngân sách chính là từ thuế của người dân. Nói cách khác, người dân đang phải bỏ tiền ra để đền bù cho nạn nhân bị oan sai do một hệ thống tòa án cũ kỹ và đầy bất công tạo ra. Hệ thống tòa án này là hệ quả tất yếu của một ý thức hệ không coi trọng sự độc lập của tòa án, không tôn trọng quyền con người.

Theo Chánh án Tòa án Nhân Dân Tối Cao Trương Hòa Bình thì từ nay "Tòa án sẽ áp dụng triệt để nguyên tắc tranh tụng và suy đoán vô tội và quyền tư pháp của tòa án. Nếu thấy tài liệu điều tra chưa đầy đủ mà Viện kiểm sát vẫn truy tố thì tòa án trả lại yêu cầu điều tra bổ sung."

"Quá trình điều tra bổ sung mà vẫn không đạt thì tòa án sẽ trực tiếp xác minh theo Luật tổ chức tòa án, để đảm bảo đưa ra truy tố phải đủ căn cứ. Đồng thời phải căn cứ vào nguyên tắc tranh tụng tại tòa để làm rõ bản chất của vụ án. Nếu như có tội thì kết tội theo quy định của pháp luật, còn nếu không đủ căn cứ thì buộc phải tuyên không phạm tội".

Chúng ta hãy cùng chờ xem tòa án có làm được như thế hay không. Vẫn còn nhiều tù nhân lương tâm Việt Nam đang chờ đợi những bản án bất công dành cho họ, từ nhà văn Nguyễn Quang Lập, blogger Anh Ba Sàm, blogger Hồng Lê Thọ hay Nguyễn Đình Ngọc. Liệu Tòa án có trả tự do cho họ khi Viện kiểm sát không trưng ra được lý do để buộc tội?

Còn những tù nhân lương tâm khác như Trương Duy Nhất, Điếu Cày, Tạ Phong Tần, Trần Huỳnh Duy Thức, Việt Khang, Trần Vũ Anh Bình, Đỗ Thị Minh Hạnh v.v... Đến bao giờ họ mới được xác định là nạn nhân của những vụ án oan và được xin lỗi và đền bù thỏa đáng?

(Dân Luận)

HÀ NỘI (NV) .- Quốc Hội CSVN chuẩn bị thông qua một dự luật có tên là “Luật An Toàn Thông Tin” nhằm siết chặt sự kiểm soát không gian ảo trên internet hơn nữa.

 Các mạng xã hội như Skype, Viber, Wechat v.v... qua điện thoại thông minh giúp người sử dụng trao đổi, tiếp cận thông tin với người khác nhanh chóng. (Hình: Internet)

Báo Thanh Niên hôm Thứ Năm 4/6/2015 tường thuật một phiên họp ở Quốc hội CSVN, Bộ trưởng Thông Tin và Truyền Thông Nguyễn Bắc Son trình bày rằng “mục tiêu của dự luật này là nhằm hoàn thiện pháp luật về an toàn thông tin (ATTT) theo hướng đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ, khả thi của các quy định trong lĩnh vực này”.

Trên bản tường thuật của VietnamNet về cùng vụ việc, ông Nguyễn Bắc Son không giấu diếm một sự thực là các thông tin đa dạng “ngoài luồng” đang được truyền đi trên internet qua các mạng xã hội mà chế độ của ông đang bất lực. Ông gọi đó là “Các mối đe dọa đối với 'Việt Nam' đến từ các nhóm hoạt động với động cơ chính trị”, “ngày càng phổ biến hơn, nhằm làm gián đoạn, gây thiệt hại về uy tín chính trị và kinh tế...”.

Dự luật “An Toàn Thông Tin” đã được soạn thảo xong từ đầu năm ngoái, đã được trình cho nhà cầm quyền trung ương duyệt xét vào Tháng Hai 2014 sau khi chế độ Hà Nội ra nghị định 72 ngày 15/7/2013 “Quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ Internet và thông tin trên mạng”.

Nghị định 72 bị dư luận trong ngoài nước đả kích dữ dội vì tính cách độc tài của CSVN  muốn độc quyền thông tin kể cả thông tin trên mạng internet. Tuy nhiên, với những tiến bộ khoa học kỹ thuật thông tin trên mạng ảo, Hà Nội vẫn không thể khống chế được mọi hình thức dịch vụ cung cấp, trao đổi thông tin mà người ta ở bất cứ đâu, lúc nào, chỉ cần nhìn trên màn hình của điện thoại thông minh, là đều có được dễ dàng, nhanh chóng.

Nghị định vừa kể cấm các cá nhân, tổ chức chia xẻ thông tin ngoại trừ đưa thông tin của cá nhân mình trên các mạng xã hội như blog, facebook, twitter v.v... Thậm chí, còn đòi các công ty cung cấp dịch vụ internet, các mạng xã hội ở ngoại quốc phải lập văn phòng ở Việt Nam để nhà cầm quyền kiểm soát, một điều họ đến nay không làm được.

Sau khi ban hành Nghị định 72, ngày 12/11/2013, Hà Nội lại đưa tiếp “Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động báo chí, xuất bản” mà tùy loại “tội” có thể bị phạt từ 1 triệu đồng đến 100 triệu đồng.

Về mặt hình sự, nhà cầm quyền Việt Nam quy chụp các người sử dụng internet để viết blog trình bày quan điểm cá nhân về các vấn đề thời sự, chuyển thông tin, vào các tội “Phá hoại chính sách đoàn kết...” (Điều 87), “Tuyên truyền chống nhà nước...” (Điều 88), “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ...” (Điều 258) cùng một số điều luật khác để bỏ tù người dân.

Trang mạng “Chân Dung Quyền Lực” gây rúng động dư luận gần đây với hàng triệu lần độc giả vào đọc tin tức thâm cung bí sử của thượng tầng đảng và nhà nước CSVN. (Hình: Người Việt)

Một số người viết blog nổi tiếng như Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh, Trương Duy Nhất, Phạm Viết Đào, Hồng Lê Thọ, Nguyễn Quang Lập, bị giam giữ hoặc đã bị kết án tù vì điều 258.

Theo tờ Thanh Niên, vẫn thấy chưa kềm chế nổi và thiên hạ vẫn không sợ, dự luật “An toàn thông tin” được chuẩn bị để “ngăn chặn những hành vi lợi dụng mạng gây ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, phân định trách nhiệm rõ của các cơ quan quản lý nhà nước về ATTT…”

Báo Thanh Niên nói sau khi nghe Bộ trưởng 4T trình bày, Ủy ban Khoa học - Công nghệ - Môi trường của Quốc hội khi “thẩm tra về dự luật An toàn Thông tin” đã đề nghị đưa các dịch vụ như Viber, Skype, Wechat “vào luật An Toàn Thông Tin”. Lý do được nêu ra là các dịch vụ này rất phổ biến nên “nguy cơ mất ATTT qua các dịch vụ này là rất cao”.

Làm thế nào để kiểm soát và khống chế được không gian ảo nhằm phục vụ cho nhu cầu thông tin tuyên truyền một chiều, cho đến nay, vẫn còn là một thách thức rất lớn mà CSVN vẫn lúng túng.

Ngày 28/8/2014 Bộ Công an loan báo thành lập “Cục an ninh mạng”. Không thấy có một chi tiết nào được loan báo về cái “Cục” này. Nó được dùng để theo dõi, đánh phá các tổ chức cá nhân bị coi là “thù địch” hay “phản động” trong ngoài nước, hay gồm những gì khác, không ai biết.

Trước những bản phúc trình hàng năm của nhiều tổ chức bảo vệ nhân quyền và tự do thông tin trên thế giới, ngày 24/4/2015, ông Nguyễn Bắc Son khi tiếp xúc với cử tri (mà ông cũng là một 'đại biểu quốc hội' thành phố Hà Nội) đã khoe rằng “Việt Nam tự do báo chí hơn nhiều nước khác”.

Ông Son khoe như vậy vì trước đó 3 ngày, Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả Quốc Tế (CPJ) ở New York đưa ra bản phúc trình nói Việt Nam là một trong 10 nước ít tự do báo chi nhất thế giới bên cạnh các nước độc tài, quân phiệt hay tôn giáo cuồng tín khác như Eritrea, Bắc Hàn, trung Quốc, Cuba, Iran, Ả rập Saudi, Azerbaijan. (TN)

(Người Việt)

Thạc sỹ Nguyễn Tiến Trung
Thạc sỹ Nguyễn Tiến Trung cho rằng quyền im lặng sẽ giúp bảo vệ những người vô tội và nâng cấp nhân quyền ở Việt Nam.
            
Hiện nay, trên diễn đàn Quốc hội và trên các trang mạng xã hội đang tranh luận sôi nổi về quyền im lặng.

Các đại biểu quốc hội (ĐBQH) là tướng tá công an đã kịch liệt phản đối quyền này và viện dẫn ra trình độ dân trí Việt Nam thấp.

Nhưng gây nhiều sóng gió nhất phải nói là ông Đỗ Văn Đương thuộc đoàn đại biểu Thành phố Hồ Chí Minh khi ông cho rằng áp dụng quyền im lặng “có vẻ như dung túng” hoặc “có lợi” cho tội phạm.

Ông Đương nói:

“Trong dự luật này gần như quy định quyền im lặng của người phạm tội.

"Luật không buộc phải khai, không buộc phải nhận tội, như vậy ngầm hiểu là im mồm rồi.

"Tội phạm không khai báo gì cả thì sao xử lý? Cái này phải làm rõ là bị can, bị cáo được phép trình bày ý kiến và quan trọng nhất là chống lại bức cung nhục hình.

"Chứ không phải cứ khăng khăng im mồm như thế, nếu cứ nghĩ như thế là diễn biến hòa bình, chống lại nhân dân… Quan điểm của tôi là không để oan sai nhưng cũng không để bỏ lọt tội phạm”.

Quan điểm của ông Đương tất nhiên là đã vấp phải sự phản đối từ các ĐBQH khác, cũng như từ rất nhiều người dân trên các trang mạng xã hội.

Trong khi Quốc hội Việt Nam đang cố gắng cải tiến hệ thống luật pháp cho theo kịp với chuẩn mực luật pháp quốc tế, giảm các vụ án oan sai bằng việc đưa quyền im lặng vào dự luật tố tụng hình sự thì ông Đương lại phát biểu rất lạc lõng, thể hiện một tư duy cũ kỹ, lạc hậu.

Ở Mỹ và nơi khác

Một vài tội phạm thật sự có thể thoát khỏi sự trừng phạt của pháp luật sau khi áp dụng giả định vô tội và quyền im lặng, nhưng đó là cái giá mà hệ thống tư pháp phải trả để bảo vệ những người vô tội
Thạc sỹ Nguyễn Tiến Trung

Khi một nghi can hay một người bị tình nghi bị bắt rồi bị khởi tố ở Hoa Kỳ hay các nước dân chủ khác, người cảnh sát phải nói với nghi can đại ý rằng:

"Anh có quyền giữ im lặng và từ chối trả lời câu hỏi.

"Bất cứ điều gì anh nói cũng có thể được dùng để chống lại anh trước tòa.

"Anh có quyền có luật sư trước khi khai báo với cảnh sát và luật sư sẽ hiện diện khi cảnh sát thẩm vấn anh.

"Nếu anh không thể tìm được luật sư, anh sẽ được cung cấp một luật sư trước khi trả lời các câu hỏi.

"Anh có thể trả lời câu hỏi khi không có luật sư, nhưng anh vẫn có quyền ngưng trả lời bất cứ lúc nào để chờ sự có mặt của luật sư".

Đó là quyền im lặng Miranda có từ năm 1966 theo Tu chính Án thứ năm của Tuyên ngôn Nhân quyền Hoa Kỳ.

Tuyên ngôn nhân quyền của Hoa Kỳ nói chung, dù đã ra đời năm 1791, nghĩa là cách đây 224 năm, vẫn là chuẩn mực để nhân loại hướng vào.

Vậy thì không lẽ trình độ dân trí, điều kiện Việt Nam hiện tại không thể bằng Hoa Kỳ cách đây hơn 200 năm?

Như thế thì bao giờ Việt Nam mới trở thành một đất nước “dân chủ, công bằng, văn minh” hay “sánh vai với các cường quốc năm châu”?

Đảng Cộng sản đã lãnh đạo cả quốc gia 'thống nhất' được 40 năm rồi mà vẫn để “dân trí thấp” thì liệu rằng nhà cầm quyền còn xứng đáng ở vị trí lãnh đạo nữa không?

Trung Quốc, một quốc gia xã hội chủ nghĩa khác, đã chính thức áp dụng giả định vô tội và quyền im lặng từ năm 2000 mà chưa hề bị “diễn biến hòa bình”.

Vậy thì hà cớ gì nhà cầm quyền ở Việt Nam lại còn tiếp tục từ chối quyền này của người dân?

Quyền của con người
Đại biểu Quốc hội Việt Nam Đỗ Văn Đương
             Có đại biểu Quốc hội Việt Nam cho rằng Việt Nam chưa nên ra luật về quyền im lặng.

Thực ra quyền im lặng là quyền căn bản, quyền đương nhiên của con người. Nếu nghi can không khai báo, im lặng thì với việc điều tra như hiện nay, điều tra viên bằng nhiều nghiệp vụ điều tra sẽ đưa sự việc điều tra theo hướng mà điều tra viên này muốn nếu không có sự hiện diện của luật sư. Điều này có xác suất rất cao sẽ dẫn đến oan và sai.

Nếu Quốc hội chấp thuận quyền im lặng, tức là đưa quyền con người vào quyền công dân thì đó là điều đáng hoan nghênh, nhất là khi Việt Nam đã ký tên vào công ước chống tra tấn và Quốc hội cũng đã thông qua điều này.

Còn việc lo xa như ông Đỗ Văn Đương rằng cho nghi can quyền im lặng là một hình thức của “diễn biến hòa bình, chống lại nhân dân” là vô tình hay cố ý nhìn đâu cũng thấy “địch” và đánh giá thấp trình độ của lực lượng công an Việt Nam mà chính lực lượng này và báo chí Việt Nam cũng tự hào khi cho rằng công an Việt Nam rất giỏi nghiệp vụ phá án.

Một chế độ chính trị nếu bảo đảm quyền của công dân, cụ thể ở đây là quyền của một con người được im lặng khi đang bị bị tạm giữ, tạm giam, lại lo sợ đến mức cho rằng mình sẽ bị lật đổ bởi “diễn biến hoà bình” thì rõ ràng quyền lực của Nhà nước và quyền lợi của người dân đang mâu thuẫn nhau.

Lý do là nhà cầm quyền nắm giữ quyền lực không hề chính danh, không có sự chuẩn thuận của người dân qua bầu cử tự do và công bằng.

Suy nghĩ như ông Đỗ Văn Đương thì có lẽ những quyền khác để nhiều người dân có sức mạnh giám sát chính quyền như quyền tự do lập hội và hội họp, tự do báo chí, tự do biểu tình, tự do ứng cử và bầu cử… sẽ trở thành âm mưu “bạo loạn lật đổ”. Và thực tế là những quyền trên dù Hiến pháp đã công nhận nhưng chưa hề có luật và không hề đi vào thực tế ở Việt Nam.

Quyền im lặng thật ra cũng nằm trong quyền tự do ngôn luận mà Hiến pháp Việt Nam hiện hành công nhận.

Công dân có quyền được nói lên chính kiến của mình, nhưng cũng có quyền im lặng không nói những gì mình không muốn. Dù là nghi can trong mắt cơ quan công quyền nhưng nghi can vẫn là một công dân, vẫn được giả định là vô tội cho đến khi có phán quyết của tòa.

Một vài tội phạm thật sự có thể thoát khỏi sự trừng phạt của pháp luật sau khi áp dụng giả định vô tội và quyền im lặng, nhưng đó là cái giá mà hệ thống tư pháp phải trả để bảo vệ những người vô tội.

Nên theo chuẩn quốc tế

Nếu quyền im lặng được thông qua thì rõ ràng quyền con người ở Việt Nam được nâng cấp, các nghi can sẽ được bảo vệ tốt hơn, oan sai cũng vì thế mà sẽ giảm rõ rệt
Thạc sỹ Nguyễn Tiến Trung

Điểm quan trọng nhất của quyền im lặng là nghi can có quyền không nói những gì gây thêm bất lợi cho tội danh đang bị điều tra của người đó.

Quyền im lặng không có nghĩa là không khai bất cứ điều gì.

Nó chỉ có nghĩa là nghi can có quyền không khai thêm những điểm bất lợi.

Quyền im lặng cũng không có nghĩa là một lời nhận tội.

Không thể nào có sự công bằng trong tiến trình điều tra thẩm vấn một nghi can nếu nghi can không có quyền im lặng cho đến khi có luật sư hiện diện.

Tiếp đó tiến trình thẩm vấn phải tuyệt đối được ghi âm và ghi hình.

Nếu cơ quan công an, viện kiểm sát vẫn cố tình không chấp nhận việc này, thì chứng tỏ họ muốn được tự do ép cung nghi can và dùng các biện pháp nghiệm vụ bất hợp pháp như tra tấn để khiến một nghi can phải nhận tội.

Thiết nghĩ, việc Quốc hội đưa quyền im lặng vào dự thảo bộ luật Tố tụng hình sự sửa đổi, cũng như đưa quy định “Nhà nước không kiểm duyệt báo chí trước khi đăng, phát sóng” trong dự thảo Luật báo chí sửa đổi cho thấy một số lãnh đạo trong bộ máy cầm quyền đã có tư duy hết sức tiến bộ, và đang nỗ lực hoàn thiện hệ thống tư pháp theo chuẩn mực thế giới.

Nếu quyền im lặng được thông qua thì rõ ràng quyền con người ở Việt Nam được nâng cấp, các nghi can sẽ được bảo vệ tốt hơn, oan sai cũng vì thế mà sẽ giảm rõ rệt.

Luật sư tại Việt Nam sẽ được người dân và cả bộ máy điều tra tìm đến.

Tính minh bạch trong bộ máy công quyền được đề cao và sẽ có thêm tín nhiệm của người dân.

Nguyễn Tiến Trung

(BBC)


Trương Duy Nhất kể tuy ở trong tù nhưng anh cũng nắm thông tin khá sát. Anh nằm trong trại tạm giam một thời gian thì nghe tin blogger Phạm Viết Đào bị bắt. Anh nghĩ đang có một chiến dịch đàn áp các blogger. Anh dự đoán sau Phạm Viết Đào có lẽ sẽ bắt tới Ba Sàm, Huy Đức, Nguyễn Xuân Diện và Huỳnh Ngọc Chênh.

Đúng là sau đó, Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh và cộng sự Minh Thúy bị bắt. Rồi cuối năm ngoái trong một tháng, ba blogger bị "bắt quả tang": Quê Choa Nguyễn Quang Lập, Người Lót Gạch Hồng Lê Thọ và Nguyễn Ngọc Già Dân Làm Báo. Anh thấy choáng váng vì quá bất ngờ, anh không hiểu nổi vì sao lại như vậy?

Tôi hỏi vì sao trong tù mà anh nắm được thông tin, anh nói, qua tivi, qua báo Nhân Dân và đặc biệt qua chị Phượng vợ anh. Vào tù anh tập ăn ít lại để đỡ tốn kém, để gia đình thăm nuôi đỡ vất vã mang nhiều thức ăn vào. Anh bảo vợ thay vì mang nhiều thực phẩm cho cái bụng của anh thì hãy mang thực phẩm cho cái đầu của anh. Thế là chị Phượng và con gái phải lo hằng ngày vào mạng theo dõi thông tin cả hai lề rồi cô đọng lại và hằng tháng đi thăm nuôi phải mang vào cho anh thật đầy đủ. Khi vợ chồng, cha con gặp nhau, tâm sự chuyện gia đình rất ít để dành hầu hết thời gian truyền đạt lại thông tin thời sự trong tháng cho anh nghe. Do vậy mà anh vẫn bám sát thời cuộc. Anh biết biểu tình chống Tàu cộng đã nổ ra khi chúng mang giàn khoan trái phép vào vùng lãnh hải VN, anh biết cuộc biểu tình bạo động của công nhân Bình Dương và Đồng Nai...Anh cập nhật được nhiều chuyện dù có chậm hơn một tháng. Vợ và con anh là hai người đưa tin tuyệt vời. Khi Bọ Lập bị bắt anh đã khuyên vợ anh điện cho chị Hồng vợ Bọ Lập để động viên và chia sẻ.

Anh còn chỉ cho vợ nên mua những cuốn sách nào mang vào cho anh đọc. Ban đầu trại giam không cho gởi vào, nhưng anh đấu tranh quyết liệt, họ phải đồng ý. Anh quan tâm đến các sách luật, nhất là luật hình sự. Không những anh nghiên cứu kỹ  mà anh còn khuyên vợ nên đọc kỹ các điều khoản trong bộ luật hình sự để mà biết đấu tranh lại những sai trái của trại giam, của cơ quan chức năng.

Như tôi đã viết trước đây, sau khi có kết luận điều tra về anh, rằng nếu kết luận điều tra như vậy thì cơ quan điều tra chỉ cần làm trong 3 ngày chứ không kéo dài đến cả năm. Anh cũng nói tương tự khi kể rằng một điều tra viên nói với anh kết luận điều tra ấy chỉ cần một tuần lễ thì hoàn tất vì cái gọi là tội trạng của anh thể hiện công khai tất tần tật trên blog chứ có giấu giếm vào đâu. Không những thế anh còn tự giác kê ra cả những bài anh viết mà không đăng.

"Thế anh nghĩ vì sao họ kéo dài điều tra anh cả năm?" tôi hỏi, anh trả lời: " Thì họ muốn kéo dài ra để hành hạ mình, để đánh gục ý chí kháng cự của mình, họ muốn mình gục ngã và nhận cái tội mà mình không có và họ kéo dài để rình mình sơ sẩy trong lúc làm cung để đưa mình vào tròng"

Rồi anh nói tiếp " Thật ra cái họ muốn tìm không phải là những cái lỗi của mình trên các bài viết mà họ muốn tìm thế lực nào đứng sau xúi giục mình viết những bài đó, thế lực nào đưa tiền cho mình viết những bài đó. Họ lầm to, họ cứ tưởng anh em ta ai cũng bị giật dây hoặc bị xúi giục mới viết. Họ không có cái tâm với đất nước nên họ cứ tưởng ai cũng có lòng dạ đen tối như họ"

Người có chút tấm lòng với đất nước với vận mệnh của dân tộc, trước thời cuộc đảo điên, nguy hiểm nầy không thể nào không lên tiếng. Biển đảo thì mất dần, ngư dân bị giết chóc, kinh tế càng ngày càng lệ thuộc vào Tàu cộng, tài nguyên môi trường bị vét cạn, nợ vay mượn nước ngoài càng ngày càng chồng chất mà hiệu quả đầu tư phát triển quá thấp, tham nhũng càng ngày càng lộng hành, tệ nạn xã hội gia tăng không có điểm dừng, an toàn giao thông, an toàn thực phẩm hầu như không được kiểm soát, dân oan khắp nơi...làm sao mà nhắm mắt làm ngơ trước hiện trạng đất nước như thế nầy.

Khi đụng đến những vấn đề trên, những blogger, những người hoạt động nhân quyền, hoạt động xã hội sẽ biết mình phải đương đầu trước bao nhiêu thử thách. Họ sẽ đối mặt với tù đày hoặc sẽ bị hành hung, đàn áp, cô lập...Nhưng luôn luôn có những người đứng lên, hết lớp nầy đến lớp khác. Bắt bớ, đánh đập, đàn áp không làm cho họ run sợ.

Chính nghĩa đứng về phía chúng ta.

Huỳnh Ngọc Chênh

(Blog Tự Zo)

Vào ngày nhà báo blogger Trương Duy Nhất bị bắt cách đây tròn 2 năm, tôi tình cờ có mặt tại Đà Nẵng. Lúc một đoàn công an trên 20 người đang lục soát nhà và đọc lệnh bắt khẩn cấp anh thì tôi còn nghe một người quen ở Đà Nẵng khẳng định với tôi rằng Trương Duy Nhất là an ninh. Trước đó thì tôi nghe khá nhiều người nói đến tai tôi rằng TDN là người của tổng cục 2. Tôi không tin lắm vì biết chắc rằng cũng những người đó đi rỉ tai ở chỗ khác rằng tôi cũng là an ninh.

Khi TDN bị 17 nhân viên an ninh của cơ quan điều tra bộ công an áp giải lên máy bay ra Hà Nội thì một doanh nhân có cỡ ngồi cùng khoan hạng C với TDN, thấy anh ngồi cùng với một đám an ninh đã chào hỏi: "Nhất ra Hà Nội công tác à?" Nhất nghiêm nghị trả lời: "Ừ, đi công tác". "Lâu không?" "Chưa biết, khi nào xong việc thì về". Lúc ấy doanh nhân đó đã mở cờ trong bụng về phát hiện động trời của mình: Blogger nổi tiếng TDN là một an ninh gộc của bộ, đi công tác ra Hà Nội cùng với một đoàn an ninh bằng vé máy bay hạng C. Có lẽ doanh nhân nầy chưa kịp tiết lộ bí mật động trời nầy cho bạn bè thì tối đó vào mạng mới hay TDN bị bắt.

Blogger Trương Duy Nhất tại nhà riêng với tấm ảnh khi anh ra tòa.
"Vì sao bị bắt dẫn độ ra Hà Nội mà được đi máy bay hạng C?" Tôi thắc mắc, Nhất nói: "Vì đi khẩn cấp làm gì có vé máy bay nếu không mua vé hạng C". Thế đấy bộ công an khẩn cấp điều 17 nhân viên an ninh của cơ quan điều tra bay vào Đà Nẵng để áp giải TDN ra Hà Nội, vào ra toàn bằng vé hạng C trong khi lực lượng an ninh của thành phố Đà Nẵng cũng "đông như quân Nguyên" nhưng không dùng đến. Người ta xài tiền thuế của dân một cách vô tội vạ khi nhân danh lý do an ninh.

Nhất kể, họ ập vào nhà anh bằng một lực lượng hùng hậu trên 20 người gồm an ninh bộ, công an thành phố, công an quận và công an phường. Ghê gướm thật, một blogger với vũ khí chỉ là cái bàn phím nhựa mà được đối xử còn hơn một nghi phạm giết người có trang bị súng ống.

Buổi chiều, TDN bị áp giải ra sân bay Đà Nẵng, tay anh không bị còng. Phóng viên báo Tuổi Trẻ ngửi ra tin Nhất bị bắt sớm nhất, đã lên phục kích tại sân bay. Nhất thấy phóng viên đó, cũng quen với anh, lấp ló nấp sau hàng cột chĩa ống kính ra chụp, anh ngoắc tay nói, ra đây chụp chứ sợ gì. Báo Tuổi Trẻ đã có tấm ảnh đầu tiên của Nhất khi bị bắt. Trong tấm ảnh đó, Trương Duy Nhất hiên ngang ngẫng cao đầu bước đi giữa hai an ninh áp giải cúi gầm xuống mà nhìn như hai nhân viên đi theo bảo vệ yếu nhân.


Đây là đòn tiến công đầu tiên của nhà báo blogger Trương Duy Nhất. (Tấm hình do phóng viên báo Tuổi Trẻ chụp đăng lên báo TT, sau đó trang Nguyễn Tấn Dũng ăn cắp đăng lại và đóng dấu Nguyễn Tấn Dũng.org vào)

Hình ảnh đó là đòn tiến công đầu tiên của Nhất trong một trận chiến ác liệt mà anh phải đối mặt, một trận chiến kinh hồn suốt hai năm trời đối diện với hàng loạt sĩ quan điều tra có số má của bộ công an, đối diện với quan tòa chỉ biết nghe lệnh trên, đối diện với các quản giáo khe khắt của trại giam và đối diện với chính những người bạn tù được "cài cắm" nằm cùng phòng với anh. Một cuộc chiến kéo dài hơn như cuộc đua marathon mà anh phải đơn độc chiến đấu và không cho phép anh lơ là bất cứ phút giây nào, không cho phép anh gục ngã trước bao nhiêu áp lực của cường quyền, không cho phép anh sa chân lỡ bước trước bao nhiêu cái bẫy thâm độc giăng ra. Anh nói: "Tôi mà sa vào bẫy, tôi mà gục ngã, thì đời tôi bị vùi ngay xuống hố đen bùn nhơ, tôi sẽ sống kiếp con vật cho đến hết cuộc đời còn lại". Anh đã phải chiến đấu cho đến giây phút cuối cùng vào ngày anh được trả tự do như mọi người đã thấy, khi anh bị cưỡng chế bí mật đưa lên vùng núi rừng hoang vắng trên đường Hồ Chí Minh giữa một đám vừa công an vừa côn đồ. Anh nói, nếu anh không thắng được trận cuối đó thì chưa biết bây giờ anh đã ra sao.


"Anh chiến đấu trên nguyên tắc như thế nào?" tôi hỏi, Trương Duy Nhất nói: "Xuyên suốt trong hai năm, tôi phải chiến đấu để cho họ thấy rằng tôi không có tội mà tội phạm chính là những kẻ đã ra lệnh bắt tôi, đã giam tôi và đã xử tôi. Ngay cái hình ảnh báo Tuổi Trẻ đăng khi tôi bị đưa ra sân bay thì tôi cũng đã gởi đến mọi người một thông điệp: Tôi không có tội."

Anh chỉ tấm hình lộng kiếng treo trên tường phòng khách và nói: Tôi đã qua được cuộc chiến khốc liệt đó vì tôi biết chính nghĩa đứng về phía chúng ta.

"Có loại tù làm người ta nhục nhã, nhưng có loại tù chỉ khiến họ vinh quang" - Nhà báo Trương Duy Nhất

                                            Trương Duy Nhất và mẹ hiền sau ngày anh ra tù

Tôi bay ra Đà Nẵng vì chuyện riêng gia đình, nhân tiện ghé thăm Trương Duy Nhất với tình cảm của một người ngưỡng mộ và cảm phục anh, đồng thời cũng mong muốn chia sẻ những kinh nghiệm ở tù của anh để phòng cho bản thân sau nầy, bởi dưới thể chế ở cái thời đảo điên nầy bất cứ lúc nào mình cũng có thể vào tù.

Tôi cũng hoàn toàn không có ý định viết gì về Trương Duy Nhất, bởi trước một cây bút như anh, một blogger lừng lẫy, một người đấu tranh bất khuất đã qua lò luyện đan, thì mình chỉ múa rìu qua mắt thợ. Làm sao viết cho hay bằng chính TDN kể lại chuyện chính anh đã trãi nghiệm qua 2 năm nung nấu trong lao tù. Anh đã hun đúc những điều ấy trong 4 tập nhật ký dày cộm mà an ninh đã thô bạo đè anh xuống cướp mất đi khi anh vừa mới bước ra khỏi cửa phòng giam chưa kịp ra đến cổng nhà tù.

Nhưng những gì anh trao đổi với tôi trong vòng chưa đến một giờ, giữa sự cắt khúc của những cuộc điện thoại liên tục điện đến hỏi thăm mà anh không thể nào từ chối, đã thôi thúc tôi phải viết cái gì đó. Rất tiếc trí nhớ tôi không còn tốt để ghi ra hết những gì anh kể, và khi đó quá xúc động với anh, tôi đã quên rằng trong điện thoại cùi bắp của mình vẫn có chức năng ghi âm.

Nhưng không sao, nhớ ra cái gì tôi viết ra cái đó, còn những cái gì tôi không nhớ, chắc chắn anh sẽ viết.

Anh kể, suốt từ lúc anh bị bắt cho đến khi ra tù, anh tuyệt đối không viết, không ký bất cứ một văn bản nào có hai từ XIN và CHO. Tất tất mọi việc anh đều yêu cầu, yêu cầu nhân viên bắt khẩn cấp anh phải tuân thủ luật, yêu cầu nhân viên hỏi cung phải thế nầy thế khác, yêu cầu quản giáo phải đáp ứng các đòi hỏi cần thiết của anh...Anh nói: Công việc của các anh là phải phục vụ tôi đúng với pháp luật chứ không phải các anh ban cho tôi hay là tôi phải cầu xin các anh.

Áo quần anh bị buộc cởi ra để lại bên ngoài nơi tạm giam, anh yêu cầu phải đưa tất cả vào nơi giam anh vì "tôi không tin các ông các ông giữ chúng vệ sinh sạch sẽ" và "đề phòng khả năng các ông lén bỏ thứ gì đó vào trong áo quần tôi mà tôi không biết". Chính vì vậy mà khi ra tù anh đã mặc lại chính cái áo thun đỏ vạch đen mà vào ngày bị bắt anh đã mặc. Cũng nhờ vào đó mà chị Phượng, vợ anh đã thoáng nhìn ra anh khi anh bị cưỡng bức lên xe cứu thương bí mật và lén lút chạy vù ra cổng để đưa anh lên vùng rừng núi hoang vu vào ngày anh được tự do. Biết chắc là chồng mình đang ngồi trên xe cứu thương dù chỉ thoáng qua, chị Phượng và con đã đuổi theo kịp thời đến nơi người ta thả anh ra giữa đám côn đồ.

                                   Trương Duy Nhất chiến đấu đến giây phút được trả tự do

Người ta dụ dỗ và khuyên anh đừng thuê luật sư, anh dứt khoát đòi luật sư, người ta bảo anh viết đơn xin gởi lên bộ công an sẽ xem xét giải quyết, anh nói "tôi không xin xỏ ai hết, không có bộ nào được quyền xem xét ban phát, đó là quyền lợi của tôi, tôi yêu cầu phải có luật sư" rồi anh viết giấy yêu cầu thuê luật sư Trần Vũ Hải gởi ra cho vợ. Giấy yêu cầu ấy không bao giờ đến tay chị Phượng, thay vào đó chị Phượng chỉ nghe nói anh không cần luật sư. Nhưng may quá, chị Phượng kể: "Như có thần giao cách cảm giữa tôi và anh Nhất, tôi linh cảm rằng anh Nhất bảo tôi phải ra Hà Nội thuê luật sư chứ đừng thuê luật sư tại Đà Nẵng, tôi ra Hà Nội nhờ anh Phạm Xuân Nguyên, anh giới thiệu cho tôi thuê đúng luật sư Trần Vũ Hải".

Nếu Lê Thị Phương Anh bị nhân viên hỏi cung của công an Đồng Nai hành hung, nắm đầu ghì xuống bàn, khủng bố bằng cách nhốt chung với tù hình sự đầu gấu để chúng hành hung chị như chị đã kể, thì Trương Duy Nhất cho biết anh không hề bị như vậy. Anh nói, anh được như vậy vì anh cứng rắn đấu tranh ngay từ đầu không để bị khuất phục.

Nhất kể, có một lần một viên chức hỏi cung hung hăng đập tay xuống bàn hăm dọa, anh nghiêm mặt nói: Anh khuyên tôi không được mất bình tỉnh mà chính anh đã mất bình tỉnh. Tôi phản đối cách hành xử thô bạo thiếu kiềm chế và vô văn hóa của anh. Tôi cho anh biết nếu anh còn tiếp tục làm việc tôi với thái độ đó tôi yêu cầu thay đổi điều tra viên. Còn chẳng may anh gây ra thương tích cho tôi lúc đập bàn, tôi kiện khởi tố anh. Sau đó thì điều tra viên ấy bỏ ra ngoài và được thay bằng một điều tra viên khác vào làm bộ vuốt ve xoa dịu anh theo kiểu ông ác ông thiện mà chúng ta hay nhìn thấy trên phim Mỹ. Trương Duy Nhất cho biết đó là cái đập bàn duy nhất trước mặt anh của điều tra viên trong suốt một năm làm cái gọi là điều tra anh.

Anh cũng cho biết, anh không hề bị khủng bố bằng cách giam chung với tù hình sự đầu gấu trong suốt quá trình tạm giam để điều tra. Họ không dám làm vậy với tôi vì sợ tôi sẽ tố cáo, anh nói, một khi mình nắm luật và cứng rắn không chịu khuất phục, không để cho họ phĩnh phờ dụ dỗ thì họ không dám hành xử bậy bạ với mình.

Nhất nhận tất cả những bài anh viết trên blog Trương Duy Nhất, thậm chí anh còn trưng ra những bài viết mà anh đã không đăng lên, nhưng xuyên suốt trong quá trình điều tra cũng như ra tòa anh kiên quyết không cho rằng nội dung những điều anh viết là sai phạm, anh viết đúng người đúng việc, những đối tượng bị anh viết mới chính là tội phạm của đất nước, những sự việc anh nêu lên là sai trái có thật cần phải thay đổi để cứu nguy đất nước.

Sau hai phiên tòa kết án, anh đưa về thi hành án tại trại giam ở Nghệ An. Ngày đầu tiên quản giáo buộc anh ra nghe quản giáo giảng dạy để cải tạo, anh phản ứng ngay. "Đây là trại giam chứ không phải là trại cải tạo, tôi không mắc gì phải cải tạo, kẻ cần cải tạo là những kẻ đưa tôi vào đây. Hơn nữa các anh chẳng có trình độ gì hơn tôi mà dạy tôi, chẳng ai dạy được ai ở đây".

Trong trại giam, Nhất yêu cầu được đọc sách báo, được nhận sách báo cần thiết do người nhà gởi vào, được nhận bút giấy để ghi chép và viết lách, anh đã viết đến 4 tập nhật ký mà sau đó đã bị cướp như chúng ta đã biết. Tù nhân được xem tivi đến 9 giờ tối thì tắt, nhưng Nhất yêu cầu được xem đến khuya. Quản giáo nại nội quy của trại không cho, Nhất yêu cầu đưa ra nội quy và nói việc giam giữ tù nhân là phải thực hiện theo luật pháp quy định, không có cơ quan nào được quyền đưa ra nội quy kể cả bộ công an, mà pháp luật thì quy định rằng phải giam giữ tù nhân phù hợp với đặc điểm của mỗi người, tôi là người làm báo, người viết lách, cần có nhiều thông tin nên phải xem tivi nhiều hơn. Cuối cùng trại giam cũng để cho Nhất được xem tivi đến khuya miễn không làm phiền đến hai bạn tù cùng buồng.

Một lần Nhất bị thoát vị đĩa đệm không đứng và đi được phải đưa đến bệnh viện y học dân tộc của địa phương để chữa trị. Tại bệnh viện có phòng giam riêng cho tù nhân bị bệnh, mà theo Nhất là bẩn còn hơn chuồng súc vật, sau khi đưa lên khám bác sĩ, tù nhân phải đưa về đó nằm. Khi bác sĩ chẩn bệnh, Nhất nói với bác sĩ: Tôi bị bệnh nặng, không đứng dậy đi lại được, như bác sĩ đã chẩn đoán, cần nằm một chỗ để điều trị liên tục, tôi đề nghị bác sĩ hãy dùng quyền của mình ra y lệnh cho tôi nằm lại đây. Quản giáo đi theo phản đối tức khắc, Nhất và anh ta cãi cọ nhau kịch liệt, nhưng vị nữ bác sĩ ấy nói, tôi quyết định cho bệnh nhân được nằm lại đây để chữa trị. Quản giáo nháo nhào gọi điện thoại khắp nơi xin lệnh, cuối cùng phải để Nhất nằm lại, không đưa xuống phòng giam riêng của tù nhân, nhưng yêu cầu phải bố trí cho Nhất phòng riêng, không được nằm chung phòng với các bệnh nhân khác. Bác sĩ nói vậy thì có phòng riêng theo yêu cầu. Nhất được đưa lên phòng đặc biệt, có máy lạnh, ti vi. "Tôi được hưởng 21 ngày trong điều kiện cao cấp như vậy mà không phải trả tiền, vì khi tôi yêu cầu gởi hóa đơn cho gia đình thanh toán thì họ không dám. Nguyên tắc khi tù nhân nhập viện thì người nhà được báo để đến chăm sóc, nhưng họ giấu nhẹm người nhà của tôi nên họ phải chịu".

Vào ngày mồng một tết vừa rồi, một đoàn quản giáo trại giam do một đại tá công an dẫn đầu vào trại thăm và cho quà tết cho tù nhân. Tù nhân được đưa ra sân ngồi để nghe chúc tết và nhận quà. Sau màn nhận quà là màn các quản giáo đến từng chỗ bắt tay tù nhân. Nhất đứng lên ngoảnh đít đi vào trước khi các quản giáo kịp đến bắt tay. Quản giáo thấy vậy đến hoạnh họe Nhất tại sao mất lịch sự như vậy, anh nói: Đó không phải là những đối tượng tôi chìa tay ra bắt.

Huỳnh Ngọc Chênh
(còn nữa)

(Blog Tự Zo)

dbb45-tdnhat-622.jpg
                         Nhà báo, blogger Trương Duy Nhất (thứ hai từ phải sang) sau khi ra tù.

Nhà báo, blogger Trương Duy Nhất sau hai năm ngồi trong trại giam với bản án vi phạm điều 258 Bộ luật hình sự vừa được trả tự do đã có những chia sẻ với Mặc Lâm về những trải nghiệm anh đã qua cũng như những gì mà anh tiếp tục làm trong tương lai mời quý vị theo dõi.

Ấn tượng về Anh Điếu Cày

Mặc Lâm: Mọi người đều biết anh Điếu Cày Nguyễn Văn Hải đã có thời gian bị giam chung với anh, anh có thể nói chút ít về ấn tượng của anh đối với anh Hải cũng nhưng kỷ niệm gì mà hai anh có với nhau trước khi anh Hải sang Mỹ được không ạ?

Ấn tượng của tôi nhất về Điếu Cày thì đó là một con người bản lĩnh kiên cường, khó tìm một người nào có ý chí và bản lĩnh như anh Điếu Cày, khó lắm. 
-Trương Duy Nhất

Trương Duy Nhất: Ấn tượng của tôi nhất về Điếu Cày thì đó là một con người bản lĩnh kiên cường, khó tìm một người nào có ý chí và bản lĩnh như anh Điếu Cày, khó lắm. Bởi vì tôi và anh Hải Điếu Cày ở hai phòng sát nhau, hai phòng có bức tường cao khoảng 3 hay 4 mét gì đó, họ cách ly hai phòng lại. Ban ngày khi mở cửa, tôi bị đau lưng trèo không được thì anh Hải ảnh trèo lên tường ngồi tâm sự với tôi. Anh em nói chuyện với nhau, tôi ngồi bên này còn ảnh ngồi bên đó. Ấn tượng ban đầu khi mới vào nhìn thấy anh tôi thương lắm. Người ốm khô ốm quắt da bụng nó như dính vào lưng, sợ thật. Trong đó chỉ có anh với tôi là hai người cương quyết nhất, mạnh bạo nhất đấu tranh với trại giam. Anh Hải là một người về mặt ý chí, bản lĩnh thì tôi cho rằng khó tìm ra một người như thế.

Mặc Lâm: Việc anh Hải bị mang ra thẳng phi trường để sang Hoa Kỳ có làm anh bất ngờ không? Sau khi anh Hải ra đi và một mình ở lại anh có cảm giác thế nào?

Trương Duy Nhất: Bất ngờ thì không bất ngờ lắm bởi vì việc anh Hải Điếu Cày ra trại sớm và đi Mỹ thì đã có thông tin trước đó mấy tháng kia, khi có một đoàn cán bộ an ninh vào làm việc. Anh Hải ảnh ra gặp ai, làm việc thế nào thì anh ấy đều kể hết cho tôi cũng như tôi ra thăm nuôi, làm việc với quản giáo thế nào thì tôi cũng kể hết cho anh Hải.

000_Hkg9564658.jpg
Blogger Trương Duy Nhất tại phiên tòa ở Tòa án
  Nhân dân thành phố Đà Nẵng số 374 đường
 Núi ThànhQuận Hải Châu Đà Nẵng
 sáng hôm 4 tháng 3 năm 2014.
Cán bộ của Bộ Công an họ vào họ gặp anh Hải, họ gọi ra bảo bên Bộ Ngoại giao Mỹ có quan tâm đến vấn đề của anh và muốn anh định cư và sinh sống ở Mỹ, họ tác động để trả tự do cho anh. Anh Hải khi vào ảnh có trao đổi việc đó với tôi và hai anh em cũng bàn bạc thống nhất với nhiều ý cho nên đã chuẩn bị trước. Khi đi anh Hải cũng để lại tặng tôi rất nhiều vật dụng chăn màn quần áo, ngay cả cái bát ăn cơm, cái thìa uống cà phê anh Hải cũng để cho tôi. Hai anh em chuẩn bị trước đó cả hơn hai tháng rồi nên cũng không bất ngờ lắm, thứ nhất là mừng “nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại” mà.

Bởi vì chúng tôi ở hai phòng sát bên cho nên mỗi lần có những điều không nói được, vì không phải ai trong cái khu đó mình cũng có thể tâm sự được, nên khi anh Hải ảnh trèo lên tường thì tôi viết sẵn lời tâm sự để chia tay với anh ấy. Tôi đưa tờ giấy mà bây giờ thì anh cũng biết rồi đó, tôi nghĩ sau khi đọc xong thì anh ấy hủy nó đi, hóa ra khi tôi ra tù mới bữa hôm qua tôi mới biết là ổng đem tờ giấy đó qua tới bên Mỹ luôn. Tôi bảo là dù sao đi nữa “nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại” anh ra thì em mừng.

Mừng khi nghĩ lại khi anh đi rồi thì ngày nào cũng thế tôi gọi: “Này! lên đài!” lên đài tức là leo lên tường ngồi nói chuyện với tôi. Tôi nhớ mãi cái hình ảnh anh mặc quần đùi đưa xương sườn ngồi nói chuyện suốt với tôi. Anh Hải có tặng tôi một số bài thơ và một số giấy tờ ảnh ghi tặng cho tôi mà cuối cùng khi ra trại họ cũng thu hết. Không biết tại sao cái bài thơ của Điếu Cày mà họ cũng lấy?

Kêu gọi mọi người hãy lên tiếng

Mặc Lâm: Sau ba ngày tự do và có điều kiện để xem lại những thông tin mà anh không biết sau hai năm dài, sự kiện nào làm anh chú ý và suy nghĩ nhiều nhất?

Một người lên tiếng như Trương Duy Nhất có thể nó cũng chưa là gì cả nhưng 10 người lên tiếng thì khác, 100 người lên tiếng, hàng nghìn người lên tiếng thì nó sẽ tạo những cơn dư chấn lớn hơn. 
-Trương Duy Nhất

Trương Duy Nhất: Cái tôi suy nghĩ nhiều nhất là sau hai năm tôi ở trong tù tôi ra thì tôi thấy xu hướng lên tiếng, như tôi kêu gọi là mọi người hãy lên tiếng mà! Một người lên tiếng như Trương Duy Nhất có thể nó cũng chưa là gì cả nhưng 10 người lên tiếng thì khác, 100 người lên tiếng, hàng nghìn người lên tiếng thì nó sẽ tạo những cơn dư chấn lớn hơn. Tôi thấy cái thay đổi rõ nhất mà cái này là chuyện đáng mừng đó là sự lên tiếng đặc biệt của tầng lớp trí thức, những người cầm bút, nó lan tỏa rộng hơn và thậm chí nó hình thành những phong trào mà tôi cho là nó tác động tạo những xoay chuyển sẽ là những xoay chuyển lớn.

Như anh Nguyên Ngọc thành lập hội văn bút độc lập, lại thêm cái hội nhà báo độc lập công khai, rồi tôi cũng bất ngờ, hơn hai mươi nhà văn xin ra khỏi Hội nhà văn Việt Nam để viết văn cho nó tốt hơn, cho nó văn hơn! Câu chuyện đó cũng làm tôi hơi bất ngờ mà đó là bất ngờ thích thú.

Mặc Lâm: Anh từng nhiều lần khẳng định rằng việc làm của mình có mục đích khiến cho chế độ tốt hơn chứ không phải là đạp đổ nó. Với kinh nghiệm đau đớn sau hai năm trong nhà giam anh có thay đổi lập trường đó hay không?

Trương Duy Nhất: Lập trường này nó vẫn như thế anh à, nó vẫn như thế mà tôi cũng sẽ làm như thế. Quan điểm của tôi tôi đã nói hết trước phiên tòa rồi cũng như trong lời cảm ơn của tôi, cũng như trong cái bài phỏng vấn của RFA ngay sau khi tôi ra tù tôi cũng nói chuyện đó rồi. Cách làm của tôi cũng như quan điểm của tôi nó vẫn thế và tôi sẽ làm mãi như thế. Còn làm thế nào cho nó hiệu quả hơn thì phải tính. Tôi tin rằng bây giờ làm thì nó sẽ thuận lợi hơn. Sau hai năm tôi ra tù bây giờ tôi lên tiếng thì tôi thấy có nhiều người, nhiều cánh tay họ giơ lên cùng tôi hơn, nhiều người đứng bên tôi hơn. Cái đó là nguồn cổ vũ nó tác động cho mình mạnh mẽ hơn để có thể làm mình rút ra cái điều mình làm. Họ bắt nhốt mình hai năm tù mà nghĩ là lung lạc được ý chí của những người cầm bút như tôi là điều sai lầm. Ngược lại, đó là sự nung nấu ý chí, nung nấu ngòi bút của tôi.

Mặc Lâm: Xin cám ơn anh.

Trương Duy Nhất: Vâng cũng qua anh xin chân thành cảm ơn quý đài cũng như tất cả bạn đọc đã quan tâm đến tôi và câu chuyện của tôi trong suốt hai năm qua và tôi hy vọng sẽ còn tiếp tục vẫn còn quan tâm và ủng hộ sự lên tiếng của tôi trong thời gian tới.

Mặc Lâm

(RFA)

Anh Phạm Minh Đáp (đứng) tại một lớp dạy tiếng Anh miễn phí của StandBy You trước đây.

Câu lạc bộ StandBy You, là trường dạy tiếng Anh hoàn toàn miễn phí dành cho các học viên nghèo, được thành lập chưa tròn một năm, nay phải tuyên bố ngừng hoạt động vì những áp lực, khó khăn từ phía chính quyền thành phố Hà Nội. Đây không phải là lần đầu tiên một tổ chức XHDS gặp phải nhiều đối kháng từ chính quyền các cấp. Điều này cũng đặt ra nhiều câu hỏi về sự tồn tại của một tổ chức xã hội dân sự ở Việt Nam.

StandBy You, hay còn gọi là Ngôi nhà tiếng Anh của Phạm Minh Đáp được mở ra hoàn toàn do số tiền anh dành dụm được trong 6 năm bán bong bóng cùng với quan niệm “sinh viên, tuổi trẻ cần phải biết tiếng Anh để học hỏi tiến bộ của các nước văn minh”. Tấm lòng của chàng hiệu trưởng của gần 100 học viên nghèo nhận được nhiều sự ủng hộ của các bạn trẻ trong nước, trong đó có cả các bạn người nước ngoài sang Việt Nam du lịch và tình nguyện làm giáo viên giảng dạy.

Bị sách nhiễu, gây khó khăn

Bắt đầu ngày 14 tháng 4 thì phía chính quyền bắt đầu sang có hạch sách về giấy phép hoạt động, giấy mở lớp tiếng Anh miễn phí và giấy phép của tình nguyện viên. Rồi người ta nói visa du lịch thì không được phép làm từ thiện, chỉ được phép du lịch thôi. 
-Phạm Minh Đáp

Thế nhưng, mục đích của StandBy You và cũng như thiện chí của các tình nguyện viên đã nhận phải nhiều đối kháng từ chính quyền địa phương. Phạm Minh Đáp cho biết về những khó khăn mà Ngôi nhà tiếng Anh gặp phải gần đây:

“Bắt đầu ngày 14 tháng 4 thì phía chính quyền bắt đầu sang có hạch sách về giấy phép hoạt động, giấy mở lớp tiếng Anh miễn phí và giấy phép của tình nguyện viên. Rồi người ta nói visa du lịch thì không được phép làm từ thiện, chỉ được phép du lịch thôi.”

Theo điều số 7, mục 1 của luật cấp visa vào Việt Nam (theo luật ban hành mới nhất vào tháng 1 năm 2005) thì những người vào Việt Nam với visa du lịch (tourist visa) thì không thể chuyển đổi visa đó thành visa làm việc (working visa). Nhưng không nêu rõ về trường hợp làm việc từ thiện.

Bên cạnh đó, một người không muốn nêu tên làm việc trong cơ quan nhận hồ sơ xin visa du lịch vào Việt Nam thì khẳng định “Visa du lịch vào Việt Nam có thể làm những công việc mang tính chất từ thiện.”

Không những trường học và các thành viên bị sách nhiễu, gây khó khăn buộc phải ngừng hoạt động, mà bên phía chính quyền địa phương còn tạo áp lực đến chủ nhà, buộc nơi CLB StandBy You không được tiếp tục việc giảng dạy ở nơi đang thuê.

“Bác chủ nhà điện thoại cho chúng em rằng không được phép mở lớp tiếng Anh nữa, nếu không thì họ phải cắt giấy phép kinh doanh của bác ấy.”

1418891447205_nguoitienphong1-400.jpg
Anh Phạm Minh Đáp với xe bán bong bóng
 của mình. Courtesy sbyvn.org
Cho đến ngày 25 tháng 5 vừa qua, các thành viên của Ngôi nhà tiếng Anh họp lại và quyết định:

“Tạm thời chúng em phải dừng các hoạt động trong ngôi nhà lại vì chúng em không còn phòng để học nữa. nhưng để tạo điều kiện cho các bạn sinh viên có cơ hội tiếp tục học nữa thì chúng em mở các lớp học ngoài công viên. ngày hôm nay là buổi học đầu tiên. Và lớp học rất là tốt.”

Cuộc nói chuyện này của chúng tôi diễn ra ngay sau  buổi học đầu tiên ngoài công viên của Ngôi nhà tiếng Anh. Đáp rất phấn khởi khi tinh thần của học viên và các tình nguyện viên không bị suy giảm.

“Hôm nay lúc 3 giờ chiều thì chúng em bắt đầu tổ chức ngoài đó. Số lượng học viên có tầm hơn 20 bạn. Học rất là tốt.”

Tuy không bị gây cản trở như những buổi học trong trường lớp, nhưng Đáp và mọi người vẫn phải gặp những trở ngại như:

“Bên phía công viên thì ủng hộ và không thấy gì hết. Vào lúc tối có một lớp ngoài công viên nữa nhưng phía công viên thì cứ hỏi giấy cho phép vào công viên và giấy cho phép thì phải xin phép trước. Văn phòng bên quản lý thì nói rằng phải xin phép. Lần sau cứ 10 người vào công viên thì phải xin phép và phải nộp khoản phí là 30 nghìn.”

Một trong những học viên của CLB Ngôi nhà tiếng Anh là Phạm Toàn, dù mới tham gia học được 4 tháng nhưng bạn cho biết sẽ làm bất cứ điều gì CLB cần để mọi người có thể tiếp tục.

“Em cũng đã nói ở trung tâm nếu có vấn đề gì cần nhờ em thì em sẽ giúp đỡ hết mình.”

Nói về cảm nhận của mình đối với StandBy You, Toàn cho biết:

Đến đấy mình giao lưu và nói chuyện với các tình nguyện viên nước ngoài. Họ rất nhiệt tình giảng dạy. Em không hiểu sao chính quyền lại cấm đoán như thế. 
-Phạm Toàn

“Đến đấy mình giao lưu và nói chuyện với các tình nguyện viên nước ngoài. Họ rất nhiệt tình giảng dạy. Em không hiểu sao chính quyền lại cấm đoán như thế, và mình cũng rất hụt hẫng. Khi biết trung tâm bị đình chỉ thì em rất buồn và thất vọng.”

Phạm Minh Đáp cho biết tất cả những học viên đều bất ngờ và buồn.

“Từ khi thông báo thì các bạn sinh viên rất buồn, có bạn khóc và bảo rằng cứ tiếp tục đi.”

Trần Hồng Gấm, là một tình nguyện viên của Ngôi nhà tiếng Anh cho biết tình cảm gắn bó của mình:

“Em làm tình nguyện ở đây rất vui vì mọi người ở đây, thứ 1 là học tiếng Anh tạo ra 1 môi trường thân thiện, mọi người xem như là gia đình và học với nhau được rất nhiều thứ.”

“Hãy có một chiến lược!”

Ở Việt Nam hiện nay, được cho là có không dưới 10 tổ chức xã hội dân sự. Hầu như tất cả là do tự cá nhân thành lập nên và có phương cách hoạt động riêng. Người được cho là thành công vì có được hưởng ứng từ người dân cũng như các cấp chính quyền địa phương khi thành lập tổ chức xã hội dân sự mang tên Sách Cho Nông Dân, là Nguyễn Quang Thạch chia sẻ:

“ Em biết ở Viêt Nam mình nếu biết cách làm, nếu dùng sự tận tâm của mình, và vận động chính quyền, những người trong chính quyền thì vẫn làm được. tổ chức dân sự nào với mục đích nào cũng phải có một chiến lược.”

Nói thêm về ý nghĩa của cách làm, Nguyễn Quang Thạch cho biết:

“Việc bị đóng cửa, mình phải xem người giám đốc kia, người khởi sự chương trình kia họ đã đăng ký với chính quyền hay không. Nếu chưa đăng ký, chưa có tư cách pháp nhân thì người ta đến kiểm tra là chuyện đương nhiên thôi.”

Dù đăng ký hay không đăng ký, một tổ chức mang tính xã hội dân sự được quyền rộng rãi hoạt động ở Việt Nam là điều mà những người hoạt động xã hội cho rằng không dễ xảy ra. Vì thế, các nhà hoạt động xã hội cũng tự đặt câu hỏi ,trong tương lai, chắc chắn sẽ còn rất nhiều những StandBy You, Sách Cho Nông Dân… nhưng để có thể tồn tại và phát triển hay không thì dường như ngay lúc này chưa ai có được câu trả lời.

Cát Linh

(RFA)


Quan sát trong một cho đến hai năm vừa đây, những vụ án chính trị có tính tổ chức mà nhà nước cộng sản Việt Nam bắt giữ, xét xử, hầu như không thấy. Vụ án cuối cùng mang tính tổ chức có lẽ là vụ Công Đồng Bia Sơn và mười mấy thanh niên Công Giáo Vinh.

Sự ra đời liên tiếp của hàng loạt tổ chức xã hội dân sự đã khiến cho nhà cầm quyền cộng sản Việt Nam phải ngần ngại. Các hoạt động như biểu tình, tuần hành, khiếu kiện đông người, trả lời phỏng vấn báo đài nước ngoài hoặc nhiều các cách sinh hoạt đa dạng nữa của các tổ chức xã hội dân sự ngày hôm nay được mở rộng khắp đất nước một cách công khai.

Nếu cũng hoạt động như thế, chỉ vài năm trước đây thôi có thể dễ dàng bị khép tội chống phá chính quyền có tổ chức. Nhưng giờ thì điều này hiếm thấy đi.

Vì sao có sự khác biệt đó.?

Vì các tổ chức xã hội dân sự ngày nay có rất nhiều, có đến 20 tổ chức hoạt động thường xuyên chú trọng tới vấn đề quyền con người. Trong thời điểm Việt Nam ngày một sa sút về kinh tế, đang cần sự giúp đỡ của các nước tiến bộ. Việc mở cuộc đại thanh trừng bắt hết các tổ chức xã hội dân sự đấu tranh ôn hoà sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến mặt ngoại giao, kinh tế của Việt Nam. Đó là về mặt ảnh hưởng bên ngoài, còn chưa kể đến nội bộ xã hội Việt Nam sẽ phản ứng thế nào khi hàng trăm con người trong các tổ chức xã hội dân sự này bị bắt giữ chỉ vì họ đòi hỏi minh bạch việc phá hoại môi trường, xây dựng đường sá, y tế, giáo dục...quyền đòi hỏi minh bạch hệ thống xét xử, tự do ngôn luận, biểu tình và trên hết là quyền biểu lộ lòng yêu nước.

Vì các tổ chức xã hội dân sự hoạt động công khai, không như những tổ chức trước kia thường kín đáo khiến nhà nước Việt Nam có thể quy kết động cơ. Những tổ chức xã hội dân sự ngày nay không những công khai danh tính người tham gia mà thậm chí còn công khai cả những việc làm của họ, đường hướng, mục đích cũng như hành đông. Người dân dễ dàng biết được việc họ làm hàng ngày, những việc thế nào để nhận thức việc của họ đúng hay sai. Muốn bắt hết họ thì nhà nước cộng sản Việt Nam còn phải tạo dư luận nghĩ xấu về họ. Nhưng để tạo được dư luận nghĩ xấu về mấy chục tổ chức xã hội mà trong đó có những giáo sư, nhà báo, nhà văn, nghệ sĩ, cựu chiến binh, sinh viên là điều không tưởng ở thời đại công nghệ thôn tin phát triển này. Đó là chưa nói trong số những người đó vốn dĩ đã có uy tín cá nhân trong xã hội về tài cũng như về đức.

Một điểm nữa là các tổ chức xã hội dân sự ở Việt Nam được chính phủ các nước quan tâm và rất coi trọng. Trong hai năm gần lại đây, các cuộc tiếp xúc của phái đoàn chính khách các nước với các tổ chức xã hội dân sự Việt Nam liên tiếp được tổ chức công khai. Những cuộc gặp đó cho thấy , trong con mắt của chính phủ các nước thì các tổ chức xã hội dân sự ở Việt Nam là hợp pháp và đầy đủ tư cách để họ gặp gỡ, trao đổi, làm việc.

Đơn cử ví dụ chúng ta thấy từ vụ việc Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do ngày trước thì hành động, mục đích của tổ chức này không khác gì so với Hội Nhà Báo Độc Lập, Văn Đoàn Độc Lập ngày nay. Chúng ta sẽ thấy sự giống nhau về tổ chức, mục đích nhưng khác biệt về sự tiếp xúc với phái đoàn chính khách các nước, khác về sự đơn độc khi trước của Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do và sự đông đảo các tổ chức xã hội như bây giờ, khác cả về nhận thức của người dân trong xã hội, khác cả về tình hình quốc tế cũng như tình hình kinh tế của Việt Nam.

Một chuỗi những khác biệt ấy chính là sự bảo vệ cho các tổ chức xã hội dân sự ngày nay. Mặc dù trấn áp và bắt bớ là thứ luôn được ưa thích sử dụng nhất của các nhà nước độc tài trong việc đàn áp người dân đòi hỏi tự do. Nhưng việc bắt bớ tràn lan các tổ chức xã hội dân sự công khai như đã nói ở thời điểm bây giờ hoàn toàn bất lợi cho nhà nước Việt Nam.

Tuy nhiên bởi đặc tính học thuyết bạo lực mà chế độ tôn thờ, chẳng hạn dưới cụm từ đầy sắt máu như '' dùng công cụ bạo lực để bảo vệ thành quả cách mạng ''. Một số những thế lực cuồng sát, ưa bạo lực, ưa thích trấn áp trong chế độ này chưa thể từ bỏ ý định bắt bớ, giam cầm để thoả mãn sự quyền lực độc tôn của mình. Mang trong mình sự kiêu ngạo, hiếu thắng, tự tôn họ phải tìm kiếm những cuộc bắt bớ khác để thoả mãn tự ái.

Không bắt được tổ chức thì bắt cá nhân.

Thay thế vào việc bắt giữ cầm tù những tổ chức như trước kia. Nhà nước cộng sản Việt Nam đi tìm những con người đấu tranh đơn lẻ bắt giữ, nhằm thể hiện sức mạnh của mình cũng như thoả mãn sự kiêu ngạo độc tôn.

Chính vì thế trong hai năm vừa qua, các cá nhân đơn lẻ bị bắt giữ , xét xử rất nhiều. Vì một cá nhân thì dễ dàng tác động dư luận đánh phá, quy chụp hay xuyên tạc hành vi của họ. Phân tán được sự đòi hỏi của dư luận đấu tranh đòi tự do cho họ. Thậm chí còn gây được phân hoá, chia rẽ trong việc đòi hỏi thả tự do cho những người bị bắt.

Các vụ xét xử những tổ chức chính trị ít đi, nhưng chả có gì đáng mừng. Trái lại nếu chúng ta thống kê thì dễ dàng thấy những vụ xét xử cá nhân đơn lẻ của những người bất đồng chính kiến, nhà hoạt động nhân quyền, tư do ngôn luận trong hai năm qua còn nhiều hơn bất cứ lúc nào. Thay vì một năm một vụ xử tổ chức chính trị thì giờ là một năm có đến ba vụ xử ba cá nhân hoạt động đối kháng ôn hoà. Tính ra có khi số người bị bắt tù cũng chả khác trước là bao.

Hãy thử điểm qua những vụ xét xử cá nhân những nhà hoạt động, bất đồng chính kiến trong thời gian gần đây.

- Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh, Lê Quốc Quân, Bùi Thị Minh Hằng, Trương Duy Nhất, Phạm Viết Đào, Nguyễn Quang Lập, Nguyễn Ngọc Già, Lê Thị Phương Anh, Nguyễn Viết Dũng...và xa hơn chút là Việt Khang, Trần Vũ Anh Bình, Cù Huy Hà Vũ...và bao nhiêu cá nhân đấu tranh khiếu kiện cho dân oan khác nữa.

Công cuộc đấu tranh cho quyền con người, tự do, dân chủ ở Việt Nam nhìn thì có những bước tiến lớn về mặt tổ chức, hoạt động. Nhưng sự thiệt hại về con người hình như thống kê ra vẫn như trước, không có thay đổi về số lượng người bị bắt giữ, cầm tù.

Điểm chung của các cá nhân bị bắt giữ là họ có những tố chất đặc biệt hơn nhiều người. Mỗi người trong số họ đều xuất sắc trong lĩnh vực mà họ hoạt động. Không những thế mà đáng ngại cho nhà nước Việt nam là những con người ấy đều có lòng nhiệt huyết, đam mê và ngọn lửa rực cháy trong lòng. Công cuộc đấu tranh của họ có dấu ấn, có những đường nét rõ ràng, không nhợt nhạt, không cầm chừng. Tất cả họ đều có sắc thái riêng rất dễ nhận thấy. Tinh thần phản kháng của họ mạnh mẽ và sẵn sàng chấp nhận mọi điều xấu đến với mình.

Có thể họ kém người này ở mặt này, mặt kia. Nhưng trong việc đấu tranh bằng nền nghệ thuật như âm nhạc thì chưa ai trong nước đến giờ hơn được Việt Khang. Cũng chưa ai hơn được Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh trong việc làm báo, chuyển tải tin tức. Và cũng chưa ai dám cho mình hơn được sự nhóm lửa của Bùi Thị Minh Hằng trong những cuộc biểu tình....và ai trong đất nước này dù yêu mến chế độ VNCH đến mấy đi nữa mà hơn được chàng thanh niên trẻ ít tên tuổi như Nguyễn Viết Dũng khi khoác trên mình bộ quần áo quân lực VNCH đứng giữa đường phố Hà Nội để thể hiện tình yêu mến với một chế độ vốn dĩ nhà nước Việt Nam thù ghét.

Sự can đảm và quyết liệt trong mỗi lĩnh vực của các cá nhân này, chính là nguyên nhân khiến họ bị bắt. Họ bị bắt vì bản sắc nổi trội của họ trong lãnh vực mà họ hoạt động. Nếu cứ để cho Nguyễn Hữu Vinh bên ngoài làm truyền thông, Việt Khang sáng tác nhạc, Bùi Thị Minh Hằng thổi lửa cho các cuộc biểu tình, Lê Quốc Quân soi sáng cho những đạo hữu, Nguyễn Ngọc Già, Trương Duy Nhất, Nguyễn Quang Lập hàng ngày phóng lên mạng những bài viết sắc bén...thì ảnh hưởng tác động không hề thua kém hiệu quả hoạt động của cả một tổ chức. Thậm chí có những cá nhân trong số này còn gây ảnh hưởng, tác động hơn cả một tổ chức xã hội dân sự nào đó.

Nhà nước cộng sản Việt Nam bằng thủ đoạn chia lẻ để bắt bớ, tránh đụng vào một tổ chức là nhằm mục đích cô lập được họ với dư luận, không gây tiếng vang nhiều nhưng vẫn hạn chế được những nòng cốt, nhân tố tiềm ẩn thúc đẩy phong trào đấu tranh. Nói một cách chính xác thì trong việc bắt giữ người, cho đến nay nhà nước Việt Nam chưa hề có sự tiến bộ nào cả.

Dù là vụ án tên thế này, tên thế kia. Nhưng số lượng người bị bắt thì vẫn y như thế. Bắt một tổ chức 5 người, cùng lắm là 2 trong số 5 người đó có bản lĩnh, tố chất. Nhưng bắt lẻ như hiện nay, 5 người thì cả 5 đều có những tố chất đấu tranh mạnh mẽ.

Với cách nào trấn áp chọn lựa đi nữa thì nhà nước cộng sản Việt Nam vẫn chọn tìm cách gian manh nhất và hiệu quả cho họ nhất.

Những người đấu tranh nên nhìn vào việc có nhiều tổ chức xã hội xuất hiện khiến cho việc bắt bớ các tổ chức ít đi. Rút ra kinh nghiệm nhìn những cá nhân bị bắt để hạn chế việc bị bắt. Đó là các cá nhân nên tham gia các tổ chức ...

Hoặc mỗi người hay tự tìm hướng cho mình đấu tranh hiệu quả, để làm sao có nhiều những cá nhân bản sắc hơn nữa. 

Người Buôn Gió

(Blog Người Buôn Gió)

Sâu Ciu Blog